روغن کنجد در بارداری – روغن کنجد در دوران حاملگی

روغن کنجد در بارداری

پیشگفتار

کنجد، این دانه ی کوچک و مغذی از کشت یک یا چند گونه ی گیاهی به نام سزاموم ایندیکوم از تیره پدالیاسه حاصل می شود. یکی از بهترین منابع غذایی که دارای اسیدهای چرب با پیوند دوگانه است، مصرف روغن کنجد می باشد. اسیدهای چرب موجود در روغن کنجد عبارتند از:

اسید اولئیک(۴۳ درصد)، اسید لینولئیک(۴۳ درصد)، اسید پالمتیک(۹ درصد) و اسید استئاریک(۴ درصد).
روغن کنجد شامل لیستین(۱ درصد)، ویتامین E(توکوفرول) به میزان ۵۰۰ تا ۷۰۰ میلی گرم بر کیلوگرم می باشد.
اسیدهای چرب غیراشباع در روغن کنجد باعث افزایش تعداد خارهای دندریتی، انشعاب های سیناپسی و سیناپس های نورونی می شود.
روغن کنجد کلسترول را کاهش می دهد و در نتیجه باعث افزایش سیالیت غشای سلول های مغزی می شود.
ویتامین E یا توکوفرول های موجود در روغن کنجد در برابر آسیب های ناشی از رادیکال های آزاد اسیدهای چرب غیر اشباع، سد دفاعی ایجاد می¬کند و از آسیب آن ها جلوگیری می کند.
لیستین موجود در روغن کنجد برای اعصاب و بافت ها بسیار ضروری است و در تقویت حافظه ی انسان تاثیر زیادی دارد.

تصویر روغن کنجد

عکس رنگی روغن کنجد

بررسی اثر این محصول بر روی حافظه در دوران بارداری و شیردهی

با توجه به اینکه روغن کنجد تقاضای بالایی در صنایع غذایی جهان دارد و همچنین این روغن باعث اختلالاتی در سیستم قلبی و عروقی نمی شود مطالعات مختلفی برای بررسی اثر این روغن در زمینه های مختلف انجام شده است.
و از طرفی دستگاه عصبی انسان در دوران بارداری شکل می گیرد و از طرفی برای تکامل یافتن سلول های مغزی وجود اسیدهای چرب بلند زنجیر غیر اشباع در شیر مادر ضروری است، تحقیقات متعدد زیادی برای بررسی اثر روغن های گیاهی از جمله روغن کنجد و اجزای تشکیل دهنده ی آن بر روی فرایند یادگیری و حافظه انجام شده است. تعدادی از این تحقیقات عبارتند از:

در یک مطالعه حیوانی که توسط ایرانی فام و همکارانش در سال ۹۰ انجام شده است تاثیر مصرف روغن کنجد در دوران بارداری و شیردهی بر روی حافظه موش های صحرایی متولد شده در ۳۰ روز بعد از تولد مورد بررسی قرار گرفته است.

در این مطالعه ی تجربی ۲۴ موش صحرایی از نژاد ویستار به ۲ گروه ۱۲ تایی تقسیم شدند

که در هر گروه ۹ موش ماده و ۳ موش نر گذاشت شد.

به گروه کنترل رژیم غذایی معمولی داده شد و به گروه تحت آزمایش رژیم غذایی حاوی ۱۰ درصد روغن کنجد در دوران بارداری و شیردهی داده شد. نوزادان متولد شده ی نر و ماده ی گروها در ۳۰ روزگی تولدشان برای بررسی حافظه احترازی غیرفعال توسط دستگاه شاتل باکس تست شدند. برای بررسی حافظه موش های نوزاد، زمان ورود نوزادان هر دو گروه به جعبه های تاریک اندازه گیری شد که نتایج نشان داد که مصرف روغن کنجد به میزان ۱۰ درصد در دوران بارداری و شیردهی حافظه ی احتزازی غیرفعال را افزایش می دهد.

 

تحقیقات انجام شده ی دیگر عبارتند از:

در تحقیقی توسط معاضدی و همکارانش این نتیجه به دست آمد.

بکارگیری روغن کنجد در رژیم غذایی به مدت ۴ هفته باعث افزایش یادگیری موش های صحرایی نر می شود. 

که استدلال آن ها اینگونه بود که:

روغن کنجد مقدار بسیار زیادی اسیدهای چرب غیر اشباع و ۱ درصد لیستین دارد که احتمالا اسیدهای چرب غیر اشباع و لیستین کلسترول غشا را کاهش می دهند 

در نتیجه باعث تغییر در سیالیت غشاء مخصوصا در ناحیه هیپوکامپ می شوند و درنتیجه یادگیری افزایش می یابد.

حسنی زاده نشان داد که حافظه ی موش های صحرایی سالم و دیابتی با استفاده از روغن کنجد بهبود می یابد. البته تاثیر روغن کنجد اثر متفاوتی رو دو گروه موش سالم و دیابتی داشت.

اومزاوا نشان داد که موش های سوری مسن که در یادگیری دچار مشکل بودند با رژیم غذایی مناسب بهتر میشوند.

همان طور که بیان شد یکی از اسیدهای چرب غیر اشباع روغن کنجد اسید لینولئیک است.

پس روغن کنجد تاثیر مثبتی در افزایش یادگیری موش های مسن دارد.

 کمبود اسید لینولئیک باعث تغییرات لیپیدی غشا مخچه و انتقالات دوپامینرژیک می شود.

برگشت این تغییرات به حالت اولیه به دوره رشد مغزی بستگی دارد.

همچنین کمبود اسیدهای لینولئیک و لینولنیک در دوران شیرخوارگی ترکیبات اسیدهای چرب غشاهای مغزی را خراب می کند 

که این مورد باعث انتقالات دوپامینرژیک می شود که مشکل بسیار بزرگی محسوب میشود.

بنابراین اگر در رژیم غذایی مادر در دوران شیردهی این اسیدهای چرب متعادل شود از این مشکلات جلوگیری می شود.

آندرتی نشان داد که استفاده از اسیدهای چرب غیراشباع با زنجیره بلند مانند اسید لینولئیک و اسید لینولنیک در دوران قبل از زایمان باعث رشد و نمو مغز جنین می شود.

فعالیت و غلظت رادیکال های آزاد، نیتریک اکساید، انسولین و نوروترانسمیترهای مختلف و سیتوکین ها را در سطح فیزیولوژیک حفظ می کند.

در نتیجه باعث بهبود حافظه شده و مانع از نقایص یادگیری می شود. در واقع این پژوهش نشان می دهد که روغن کنجد بر روی حافظه در دوران بارداری موثر می باشد.

یکی دیگر از اسیدهای چرب روغن کنجد اسید پالمتیک است.

ماربیوس  گزارش داد که موش های نوزادی که در دوره رشد مغزی به آن ها شیر حاوی اسید پالمتیک خورانده شد

نسبت به گروه شاهد که از شیر معمولی مادر استفاده می کردند دارای رشد مغزی بهتری بودند. 

در نتیجه آنها اعلام کردند که رژیم غذایی شامل اسید پالمتیک در دوره رشد مغزی تاثیر زیادی دارد.

 

پژوهش انجام شده توسط اصل ایرانی فام و همکارن نیز نشان داد:

مصرف اسید پالمتیک به عنوان یکی از اجزائ تشکیل دهنده روغن کنجد در دوران بارداری سبب بهبود حافظه می شود.

کورچ  نشان داد که مصرف اسیدهای چرب امگا ۳ در دوران بارداری برای رشد جنین و نوزاد مفید است 

نکته مهم این است که در مصرف این اسیدهای چرب باید اعتدال را حفظ کرد.

یکی دیگر از اجزای روغن کنجد لیستن(فسفاتیدیل کولین) می باشد که اگر خواص آن را شرح دهیم عبارتند از:

از فراوان ترین فسفولیپیدها در غشاء سلولی است .

فسفولیپیدهای غشای سلول های عصبی منبعی برای پیام بری ثانویه هستند

باعث تمایز سلول های عصبی می شوند

باعث تکثیر و تعدیل فعالیت های انتقال دهنده های نورونی، کانال های یونی و آنزیم های متصل به غشاء می شوند.

مطالعات نشان می دهد که تجویز کولین قبل از تولد و یا بعد از تولید باعث افزایش یادگیری احترازی غیرفعال و یادگیری فضایی در ماز آبی موریس می شود.

کولین پیش ساز فسفاتیدیل کولین، اسفنگومیلین و استیل کولین می باشد.

حضور کولین در زمان رشد دستگاه عصبی برای تقسیم سلول های اجدادی گلیال، رشد دندریت ها، آکسون ها و… نیاز است.

 

پس لیستین به عنوان یکی از ترکیبات سازنده روغن کنجد در دوران بارداری با تامین میانجی نورونی استیل کولین در افزایش حافظه ی جنین نقش دارد.

رادیکال های آزاد باعث تخریب سلول های مغز می شود .

این رادیکال های آزاد باعث ایجاد بیماری آلزایمر می شوند.

یکی از عواملی که واکنش های مربوط به رادیکال های آزاد را مهار می کنند بعضی از ویتامین ها هستند.

تحقیقات نشان داده است این در بیماران مبتلا به آلزایمر سطح این ویتامین ها کاهش می یابد.

دانشمندان اثر دود سیگار روی یادگیری نوزادان موش سوری و تاثیر آنتی اکسیدان در خنثی کردن دود را بررسی کردند .

به این نتیجه رسیدند که آنتی اکسیدان ها در افزایش یادگیری و حافظه ی نوزادانی که مادران آنها در معرض دود سیگار بوده اند تاثیر مهمی دارند.

از آنجایی که روغن کنجد دارای ویتامین E می باشد.

مهار کردن رادیکال های آزاد باعث افزایش حافظه ی نوزادان موش های صحرایی می شود.

پس از مطالعات انجام شده می توان نتیجه گرفت که:

مصرف روغن کنجد در دوران بارداری وشیردهی، به این دلیل که دارای اسیدهای چرب غیراشباع، لسیتین و توکوفرول می باشد باعث افزایش حافظه ی احترازی غیر فعال در نوزادان نر و ماده ی یک ماهه موش صحرایی پس از ۴۸ ساعت می شود. 

اگر به دنبال یک روغن کنجد درجه ۱ هستید به سایت مدیکار مراجعه کنید

 

مقالات مربوط به روغن کنجد

روغن کنجد برای پوست

درمان ریزش مو با روغن کنجد

خواص درمانی روغن کنجد

با ملکه ي روغن ها آشنا شويد

X